Oops! It appears that you have disabled your Javascript. In order for you to see this page as it is meant to appear, we ask that you please re-enable your Javascript!
صفحه اصلی / مقالات / آیا کانادا در جهان تنها مانده است؟

آیا کانادا در جهان تنها مانده است؟

که عشق آسان نمود اول…

در اوایل پیروزی حزب لیبرال در آخرین انتخابات سراسری و به نخست وزیری رسیدن جاستین ترودو، به نظر می رسید کانادا در سطح جهان محبوبیت فراوانی کسب کرده است. عکس های خندان آقای ترودو در حلقه هواداران جهانی اش که او را مانند نگین گرانبهایی دربرمی گرفتند، وی و همسرش را به عنوان عزیزترین مهمانان کاخ سفید در کنار رئیس جمهور و بانوی نخست آمریکا (باراک و میشل اوباما) نشان می دادند، و… حتی در نخستین دیدارش با رئیس جمهور ترامپ در فضایی کاملا دوستانه و سرشار از توافق به تصویر می کشیدند، نمادهای گویایی از این محبوبیت بودند.

ولی افتاد مشکل ها: بدبیاری های پیاپی نخست وزیر ترودو در صحنه خارجی

اما به نظر می رسد از 9 ماه پیش به این سو روند گذشته دستخوش تغییرات بزرگی شده باشد، که به برخی از مهم ترین نشانه هایش اشاره می کنیم:

* کانادا در نشست نوامبر سال گذشته اعضای سازمان همکاری های اقتصادی آسیا- اقیانوس آرام/ آپک از امضای توافق بازبینی شده که انتظار می رفت پیامد اصلی نشست باشد، خودداری کرد (البته سرانجام این پیمان چند ماه بعد به امضاء رسید). همچنین عدم حضور نخست وزیر ترودو به لغو ناگهانی نشست سران منجر شد. زیرا کانادا پس از خروج آمریکا از این توافق، در پی افزودن برخی مقولات از جمله حفاظت بیشتر از فرهنگ خود، مدیریت و مالکیت معنوی، برابری جنسیتی، محیط زیست و استانداردهای اشتغال، در متن بازبینی شده بود.

این عدم حضور سبب شد نشریاتی از ویتنام گرفته تا استرالیا آقای ترودو را هدف انتقاد شدید قرار دهند، و او را مسبب به نتیجه نرسیدن نشست قلمداد نمایند. اما دفتر نخست وزیر مصرانه اعلام کرد که مسایل منجر به لغو نشست نه تنها از سوی کانادا، بلکه از جانب چند کشور دیگر نیز مطرح شده بودند.

* مخالفت قاطع چینی ها با دستورکاری داد و ستد کانادا نیز بگونه ای بود، که لو شی سفیر چین در کانادا در دهم آوریل سال جاری گفت که کشورش تلاش های کانادا مبنی بر گنجاندن استانداردهای اشتغال را به شدت رد می کند. همچنین دستورکار داد و ستد موسوم به پیشرفته کانادا، در چهارچوب مذاکرات موافقنامه آزاد تجاری محلی از اعراب ندارد.

این اظهارات به اقامت چهار روزه دسامبر گذشته نخست وزیر ترودو در چین پیوند داشت، که در خلال آن نتوانست رهبران این کشور را به گنجاندن رسمی مقولات در پیوند با استانداردهای اشتغال، جنسیت، محیط زیست و… در چهارچوب مذاکرات موافقنامه آزاد تجاری ترغیب کند. بنابراین چین را بدون تعهدی رسمی جهت پیشبرد گفت وگو از مرحله کندوکاو به مراحل بعدی ترک کرد. البته وزیر تجارت خود را در این کشور باقی گذاشت. به این امید که برنامه ای برای مذاکرات بعدی تعیین شود. اما چنین نشد.

* موفقیت آمیز نبودن سفر نخست وزیر به هندوستان که همه امید فراوانی به نتایج به ویژه اقتصادی اش داشتند، ناکامی بعدی بود. زیرا برغم هدف و نیت اولیه، این سفر به انتقاد میزبان از جمله از فهرست سوال برانگیز مدعوین منجر شد.

* موضع بسیار منفی دانلد ترامپ در قبال کانادا در نشست سال جاری کشورهای صنعتی گروه 7، انتقادهای تندش از آقای ترودو حتی پس از پایان نشست و…، به هیچ روی خوشایند مردم و دولت کانادا نبوده اند.

* شکرآب شدن روابط کانادا با عربستان سعودی که در یادداشت هفته گذشته به آن پرداخته شد، آخرین و شدیدترین واکنش یک کشور خارجی به کانادا بود. به ویژه اینکه برخلاف عربستان سعودی که همپیمانانش در کنارش ایستادند، هیچ یک از دوستان کانادا حتی همسایه جنوبی که بزرگترین طرف خارجی اش است، از آن پشتیبانی نکردند.

* همچنان مبهم باقی ماندن سرنوشت قرارداد دادوستد آزاد آمریکای شمالی/ نفتا که هرگونه تغییر مثبت و منفی در مفاد پیشین آن بگونه ای گسترده به ویژه بر کسب و کارهای هر سه کشور مربوطه از جمله کانادا تاثیر دارد، از مهم ترین دلنگرانی ها است. البته مقامات آمریکایی از پیوستن روز بیست و هشتم اوت کریستیا فریلند وزیر خارجه کانادا به مذاکرات از سر گرفته شده دو همتای آمریکایی و مکزیکی خود اظهار خوشبینی کرده اند. اما در این میان نکات مهمی وجود دارند. کمااینکه با توافق دو طرف دیگر در مورد مسایل مهمی مانند صنعت اتومبیل سازی پیش از پیوستن کانادا به مذاکرات، دولت مرکزی زیر فشار قرار خواهد گرفت تا با مفاد نوین در پیوند با این صنعت، و همچنین منازعات و مقررات موجود درباره قوانین مالکیت معنوی موافقت کند. زیرا مثلا آقای ترامپ تهدید نموده اگر این دولت با مفاد بازبینی شده نفتا (که کانادا با شماری از آنها مخالف است) همسویی نکند، آمریکا می تواند چنین توافقی را تنها با مکزیک به ثمر برساند، و تعرفه ها را در مورد کانادا اعمال نماید. درمقابل سخنگوی خانم فریلند گفته کانادا در صورتی توافق نوین را امضاء خواهد کرد، که برای کشورش مناسب و خوب باشد. در همان روز نخست وزیر ترودو نیز در مصاحبه با خبرنگاران دقیقا همین اظهارات را به زبان آورد.

آیا کانادا در جهان تنها مانده است؟  

کوتاه مدتی پس از آغاز دوران ریاست جمهوری دانلد ترامپ روشن شد، که روابط دیرین همه جانبه و بسیار خوب کانادا با همسایه شمالی، دارد دستخوش تغییر می گردد. روند منفی مذاکرات نفتا، ورود هزاران پناهجوی غیرقانونی از مرز آمریکا به کانادا، برقراری تعرفه های سنگین و… همگی از نشانه های این تغییرند. اما احتمالا موضع بیطرفانه آمریکا در قبال عملکرد عربستان برعلیه کانادا، بارزترین و عمده ترین نشانه است. موضعی که سبب شد، از جمله ریچل کاران مدیر خط مشی دولت پیشین/ استیون هارپر در صفحه توییتر خود بنویسد: ما در کل جهان یک دوست هم نداریم.

باب ری رهبر پیشین ملی حزب لیبرال نیز، ضمن اشاره به موضع مشابه بریتانیا در صفحه توییترش آورده: بریتانیایی ها و ترامپی ها می گویند، ما هم با عربستانی ها و هم با کانادایی ها دوست هستیم. از پشتیبانیان برای حقوق بشر سپاسگزاریم، و بی تردید این را به خاطر خواهیم داشت.

البته براساس اظهارات تامس جونو استاد دانشگاه اتاوا، کانادا در این مورد خاص نیازی به کمک آمریکا ندارد. چراکه به سبب محدود بودن روابط عربستان سعودی- کانادا، آسیب چندانی به وجود نمی آید. اما (موضع آمریکا) می تواند سبب این دلنگرانی شود، که اگر در صورت رخ دادن یک بحران واقعی ما تنها بمانیم، چه می کنیم.

مایکل استیونز عضو بخش مطالعات خاورمیانه موسسه سلطنتی خدمات متحده و مقام بلندپایه پیشین وزارت خارجه بریتانیا ضمن اشاره به موضعگیری آمریکا و کشور خود در قبال کشمکش مذکور و منافع و روابط هر دو کشور در خاورمیانه، اظهار تاسف کرده که کانادا در چنین برهه ای احساس تنهایی می نماید. اما همچنین نتیجه گرفته که با این همه، روش بریتانیا با آمریکا تفاوت دارد، و کشورش می کوشد با تمام توان خود از گسترش بحران کنونی پیشگیری کند.


دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *